Κοινή πορεία διά μέσου των αιώνων Νάξου και Κρήτης

Δεύτερο Πανελλήνιο Συνέδριο Πολιτιστικών Κρητικών Σωματείων στην Αθήνα με θέμα «Κρητική Ιστορία και Πολιτισμός» με τη Νάξο να δίνει το παρών… Τι σχέση μπορεί να έχει η Νάξος με τη Κρήτη; Ελάτε τώρα που δεν ξέρετε… Ανάλογη σχέση έχει και η Μήλος αλλά και η Ζάκυνθος με δεδομένο ότι ουκ ολίγοι Κρήτες έφυγαν από την «μεγαλόνησο» στη διάρκεια των αιώνων για να ζήσουν σε άλλες περιοχές… Και στη διάρκεια του συνεδρίου, ο Δήμαρχος Νάξου και Μικρών Κυκλάδων κος Μανόλης Μαργαρίτης αναφέρθηκε στους Κρήτες της Νάξου και το παράδειγμα της Απειράνθου. Εστίασε στα κοινά χαρακτηριστικά που συνδέουν τους Κρητικούς και τους Απεραθίτες, αναφερόμενος κυρίως στην ντοπιολαλιά, τα υφαντά και στην ικανότητα στιχοπλοκής. Ανάλογη τοποθέτηση έκανε και ο Δήμαρχος Μήλου κος Δαμουλάκης, ο οποίος αναφέρθηκε στους Κρήτες οι οποίοι όταν βρέθηκαν στο νησί των Δυτικών Κυκλάδων, ίδρυσαν το λιμάνι του Αδάμαντα… Μάλιστα, όπως σημείωσε ο Δήμαρχος Μήλου μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό Aegean Voice 107.5 «Η Φωνή του Αιγαίου» και στην εκπομπή «Εκατέρωθεν» με την Δανάη Μαύρου αναμένεται το προσεχές καλοκαίρι να διοργανώσει στη Μήλο εκδήλωση για τους Κρήτες. Ενώ αντίστοιχη σκέψη υπάρχει και από την πλευρά του Δήμου Νάξου και Μικρών Κυκλάδων…

Παραθέτουμε δε το δελτίο Τύπου από το Δήμο Νάξου και Μικρών Κυκλάδων που αναφέρεται στην παρουσία του κου Μαργαρίτη στο 2ο Πανελλήνιο Συνέδριο Πολιτιστικών Κρητικών Σωματείων…

«Στο 2ο Πανελλήνιο Συνέδριο Πολιτιστικών Κρητικών Σωματείων συμμετείχε ο Δήμαρχος Νάξου και Μικρών Κυκλάδων Μανόλης Μαργαρίτης, ως ομιλητής με θέμα «Οι Κρήτες της Νάξου και το παράδειγμα της Απείρανθου». Στο συνέδριο, το οποίο διοργάνωσε η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πολιτιστικών Κρητικών Σωματείων «Π.Ο.Π.Κ.Σ.» με θέμα: «Κρητική Ιστορία και Πολιτισμός», ο Μανόλης Μαργαρίτης εστίασε σε αναφορές αλλά και στα χαρακτηριστικά που συνδέουν τα δύο νησιά, από τη μυθολογία μέχρι σήμερα. Τόνισε ταυτόχρονα ότι η Νάξος και η Κρήτη έχουν κοινό γεωγραφικό χώρο, κοινές μικρασιατικές καταβολές και επιρροές, κοινές περιόδους Ενετοκρατίας και Τουρκοκρατίας, μεγάλες πλουτοπαραγωγικές πηγές,  κοινό ορεινό και μεσογειακό περιβάλλον και γενικότερα παρεμφερείς συνθήκες διαβίωσης.

Για τη σχέση των Κρητικών με την Απείρανθο και τα κοινά τους χαρακτηριστικά, ο Μανόλης Μαργαρίτης επισήμανε την ιδιαίτερη απεραθίτικη διάλεκτο, η οποία διαθέτει πολλά  Κρητικά στοιχεία και τόνισε την ικανότητα στιχοπλοκής των Απεραθιτών με αυτοσχέδια δίστιχα ή τετράστιχα που εκφράζουν τα συναισθήματά τους, όπως οι μαντινάδες στην Κρήτη. Αναφέρθηκε, επίσης, στην υφαντική τέχνη της Απειράνθου, η οποία ακολουθεί σχέδια και τεχνοτροπία παρόμοια με την Κρητική. Δεν παρέλειψε να σχολιάσει την κοινή μουσική πορεία των δύο περιοχών, καθώς παλαιότερα υπήρχαν Απεραθίτες που έπαιζαν λύρα, αλλά και τη γνώση και απαγγελία από τους γεροντότερους Απεραθίτες του Ερωτόκριτου.

Τέλος, επισήμανε τα Κρητικά επίθετα αλλά και τα χαρακτηριστικά ονόματα που συναντάμε και στην Κρήτη, όπως Αννέζα, Μαριέτα, Εργίνα, καθώς και τοπωνύμια, όπως Αη Κηρκός, Λούρου, Αποστολάκη, Κανάκη, Βλαχάκη, Τσολάκη, ο κάμπος ντω Φασκιανάδω και πολλά άλλα. Κλείνοντας την ομιλία του, ο Δήμαρχος τόνισε ότι η ιδιαίτερη σχέση των Απεραθιτών με τους Κρήτες αναγνωρίζεται από όλους τους Ναξιώτες».