Σίκινος: Εντυπωσιακή αποκάλυψη με ασύλητο τάφο επιφανούς γυναίκας στην Επισκοπή

Αποτελεί ένα από τα ομορφότερα μυστικά του Αιγαίου. Η Επισκοπή στη Σίκινο, ρωμαϊκό μαυσωλείο του 3ου αιώνα μ.Χ. που μετατράπηκε σε εκκλησάκι, εντάχθηκε σε ειδικό πρόγραμμα αποκατάστασης, με πόρους 750.000 ευρώ. Δεν υπάρχει άλλο μέρος της Ελλάδας που ένα τέτοιο ρωμαϊκό απομεινάρι να έχει κρατηθεί σχεδόν ατόφιο στη ζωή για να γίνει εκκλησία. Μονάχα στην Ιταλία μπορεί να δει κανείς τη μετεξέλιξη ακέραιων οικοδομημάτων που πέρασαν από το δωδεκάθεο στον χριστιανισμό. 

Και σήμερα ήρθε στη δημοσιότητα μία είδηση που αποδεικνύει την σπουδαιότητα του μνημείου..  Κατά την διάρκεια των εργασιών αποκατάστασης του μνημείου ήλθε στο φως ασύλητη ταφή γυναίκας. Ο κιβωτιόσχημος τάφος είχε τοποθετηθεί σε τυφλό σημείο των υπογείων του μνημείου ώστε να διαφύγει της σύλησης και των τυμβωρύχων. Ο πλούτος των κοσμημάτων που φορούσε η γυναίκα προδίδει ότι ήταν επιφανές πρόσωπο του κοινωνίας της Σικίνου. Από τον τάφο περισυνελέγησαν χρυσά περικάρπια, δακτυλίδια, περιδέραιο, μια πόρπη με ανάγλυφο καμέο, μαζί με γυάλινα και μεταλλικά αγγεία, άλλα μικροευρήματα καθώς και οργανικά σπαράγματα της ενδυμασίας της νεκρής.

Οι πρώτες εκτιμήσεις οδηγούν στο συμπέρασμα ότι το εντυπωσιακό μαυσωλείο ανεγέρθηκε για να στεγάσει τον τάφο αυτής της γυναίκας, ενώ ειδικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η συσχέτιση, με άγνωστο μέχρι σήμερα, ταφικό επίγραμμα από το μνημείο που παραδίδει το γυναικείο όνομα Νεικώ.

Εμεις να σημειώσουμε ότι με βάση το χρονοδιάγραμμα των εργασιών, πέρα από την προστασία του μνημείου και τη διατήρησή του στον χρόνο, θα αναδειχθεί το παλίμψηστο των οικοδομικών φάσεών του, με σεβασμό στα μορφολογικά και κατασκευαστικά χαρακτηριστικά όλων των εποχών. Έχει κηρυχθεί ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο, όπως και όλο το κτιριακό συγκρότημα της Επισκοπής. Το μνημείο παρουσιάζει σημαντικά στατικά προβλήματα (τα οποία καθόρισαν και τη μορφή του για αιώνες), προβλήματα υγρασίας, μορφολογικές αλλοιώσεις, λόγω των μεταγενέστερων επεμβάσεων και εικόνα εγκατάλειψης, λόγω ελλιπούς συντήρησης.

Στόχος του έργου, που θα υλοποιηθεί με ίδια μέσα από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Κυκλάδων, είναι:

- Αντιμετώπιση των στατικών και οικοδομικών προβλημάτων του μνημείου, προκειμένου να αποκατασταθεί η στατική επάρκειά του.

- Αποκατάσταση φθορών και ασύμβατων επεμβάσεων, που αλλοιώνουν τη μορφή του.

- Ανάδειξη του μνημείου ως παλίμψηστου, με διατήρηση όλων των ιστορικών φάσεών του.

- Αξιοποίηση του συνόλου του συγκροτήματος της μονής, όπου εντάσσεται το μνημείο, συμπεριλαμβανομένων και των κελιών, των οποίων οι εργασίες αποκατάστασης ολοκληρώθηκαν με το ΕΣΠΑ 2007-2013 και τώρα θα τους αποδοθεί χρήση εκθεσιακού χώρου.

- Διαμόρφωση του άμεσου περιβάλλοντος χώρου.

Ο αποκατεστημένος ναός της Επισκοπής Σικίνου, ο ναός της Αγίας Άννας και οι βοηθητικοί χώροι της μονής (κελιά), που θα φιλοξενούν έκθεση για την ιστορία και αρχαιολογία του νησιού, ανήκουν στο ίδιο συγκρότημα, μαζί με τον περιβάλλοντα χώρο τους και θα αποτελέσουν έναν νέο επισκέψιμο αρχαιολογικό χώρο, σημείο αναφοράς για τον τοπικό πληθυσμό, καθώς και επισκέπτες.