Airbnb: «Ναι» στο φόρο, «όχι» στα προσωπικά δεδομένα ιδιοκτητών

Μπορεί η Airbnb να ξεκίνησε ως πλατφόρμα διαμοιρασμού κατοικιών με τους αρχικούς οικοδεσπότες να ενισχύουν μερικώς και περιορισμένα το εισόδημά τους, πλέον όμως έχει εξελιχθεί σε κάτι τελείως διαφορετικό. Τρανό παράδειγμα τα τελευταία στοιχεία της έρευνας της Airdna, σύμφωνα με την οποία ένας «οικοδεσπότης» της Αirbnb στο Λονδίνο, με 881 ακίνητα κατάφερε να κερδίσει περί τα 13,4 εκατομμύρια (11,9 λίρες). Το ποσό αυτό μάλιστα ξεπερνά οποιοδήποτε προηγούμενο κατάφερε να αποκτήσει «οικοδεσπότης» τον τελευταίο χρόνο με την βοήθεια της πλατφόρμας.

Του Γιώργου Αλεξάκη (reporter.gr)
Ωστόσο δεν ήταν ο μόνος που τα πήγε τόσο καλά. Με μικρή διαφορά στη δεύτερη θέση βρίσκεται ο «οικοδεσπότης» 504 κατοικιών στο Μπαλί ο οποίος κατάφερε να κερδίσει περί τα 13,28 εκατ. ευρώ (11,8 εκατ. λίρες) καταλαμβάνοντας την δεύτερη θέση της λίστας των εκατομμυριούχων της Airbnb.Τρίτος στη λίστα ήταν ένας «οικοδεσπότης» από το Cape Town με 114 σπίτια ο οποίος είχε ετήσιο εισόδημα 8,56 εκατ. ευρώ (7,6 εκατ. λίρες). Την πρώτη πεντάδα των εκατομμυριούχων της Αirbnb συμπληρώνουν ένας «οικοδεσπότης» από την πρωτεύουσα της Κούβας, με 132 ακίνητα που απέδωσαν περί τα 7,77 εκατ. ευρώ (6,9 εκατ. λίρες) και ένας άλλος από το Σύδνεϊ της Αυστραλίας με 245 ακίνητα τα οποία ενοικίασε έναντι 4,62 εκατ. ευρώ (4.1 εκατ. λίρες).

Εχουμε όμως και την Ελλάδα… Και ενόψει της έναρξης θέσπισης του κλάδου της οικονομίας διαμοιρασμού, με την έναρξη ισχύος των κανόνων φορολόγησης των εν λόγω καταλυμάτων και στο φόντο αντιδράσεων από τον επίσημο ξενοδοχειακό τομέα η εταιρία χθες, με ανακοίνωσή της έσπευσε να ξεκαθαρίσει ότι δεν πρόκειται να δώσει τα δεδομένα και τα στοιχεία των ενοικιαστών σπιτιών στην Ελλάδα. Ωστόσο η Airbnb στην ανακοίνωσή της σημειώνει ότι θα πρέπει να φορολογηθεί η δραστηριότητα.
«Οι οικοδεσπότες στην Airbnb θέλουν να πληρώσουν το μερίδιό τους στην εφορία και θέλουμε να βοηθήσουμε, αλλά πρέπει να διατηρήσουμε το απόρρητό τους» τονίζει αλλά ξεκαθαρίζει ότι «τα προσωπικά δεδομένα υπόκεινται σε αυστηρούς κανόνες για την προστασία της ιδιωτικής ζωής και θέλουμε να συνεργαστούμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Θέλουμε να συνεχίσουμε να έχουμε πολύ καλή συνεργασία στην Ελλάδα και με τη συνεργασία μπορούμε να συμβάλουμε στην τόνωση των οικονομικών και κοινωνικών ευκαιριών για όλους τους ανθρώπους, να δημιουργήσουμε νέα φορολογικά έσοδα και να βοηθήσουμε στην εξάπλωση των τουριστικών παροχών στην κοινωνία».

Αντίδραση
Αξίζει να σημειωθεί ότι, όπως αναφέρουν ξενοδοχειακοί παράγοντες, αν δε δώσει η Airbnb στοιχεία στις ελληνικές φορολογικές αρχές για όσους ενοικιάζουν οικίες, είναι δύσκολο να εντοπιστούν οι εστίες φοροδιαφυγής. Σημειώνεται ότι πολλοί που μισθώνουν σπίτια δε δηλώνουν στο taxisnet όπως έχουν υποχρέωση τις μισθώσεις αυτές κι έτσι μόνο με επιτόπιους ελέγχους μπορεί να βρεθεί λύση στο πρόβλημα. Και αυτό την ώρα που σύμφωνα με τα στοιχεία της Airbnb το 2016 φιλοξενήθηκαν σε σπίτια μέσω Airbnb 770.000 τουρίστες. Σύμφωνα, δε, με την τελευταία μελέτη που διεξήγε το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο και δημοσίευσε το Σεπτέμβριο ο τζίρος της οικονομίας του διαμοιρασμού στο κομμάτι της διαμονής, αναμένεται φέτος να αγγίξει το 1,71 δισ. ευρώ.
Δεν είναι τυχαίο ότι την εμπέδωση κανόνων φορολογικής ισότητας ζήτησε χθες με ανακοίνωσή του ο Σύνδεσμος Τουριστικών Γραφείων Δυτικής Κρήτης αναφερόμενος στο θέμα της οικονομίας διαμοιρασμού. Σε μια περιοχή που μαζί με την Αθήνα τα Χανιά καταγράφουν τα πιο υψηλά ποσοστά ανάπτυξης της οικονομίας διαμοιρασμού, ο Σύνδεσμος κάνει λόγο για την ανάγκη ρύθμισης του συστήματος βραχυχρόνιων μισθώσεων με τέτοιον τρόπο που να αποτρέπεται η ανάπτυξη φαινομένων αθέμιτου ανταγωνισμού. Αναγνωρίζοντας το σημαντικό ρόλο που μπορεί να παίξει η νέα αυτή τάση που εκφράζεται κύρια από την πλατφόρμα του Airbnb κάνει λόγο για την ανάγκη προώθησης των θεσμικών παρεμβάσεων που έχουν εξαγγελθεί με τέτοιον τρόπο ώστε να αποτραπεί η «επιπλέον επιβάρυνση του τουριστικού προϊόντος των φορολογικά συνεπών τουριστικών επιχειρήσεων».

Ο ΕΝΦΙΑ
Βέβαια μπορεί με τη μελέτη που εκπόνησε η Grant Thornton για λογαριασμό του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου της Ελλάδος (ΞΕΕ) να σημειώνει ότι o κοινός τρόπος φορολόγησης των ξενοδοχείων και των καταλυμάτων οικονομίας διαμοιρασμού δύναται να δημιουργήσει εισροή εσόδων για το δημόσιο κατ' ελάχιστον 341 εκατ. ευρώ ετησίως. Όμως κανείς δεν μπορεί να παραβλέψει ότι λόγω της κινητικότητας με την οικονομία διαμοιρασμού έχει πάρει ανάσα η αγορά ακινήτων, ενώ καταγράφονται έσοδα για ιδιοκτήτες που αποπληρώνουν τον ΕΝΦΙΑ. Άλλωστε ο ΕΝΦΙΑ με εισπραξιμότητα υψηλή που φτάνει το 76% είναι «στυλοβάτης» του συστήματος δημοσίων εσόδων.

Πίεση διεθνώς 
Αξίζει να σημειωθεί ότι σύμφωνα πρόσφατη ανάλυση που επικαλούνται οι Financial Times, με βάση στοιχεία από τη μηχανή αναζήτησης καταλυμάτων AllTheRooms το αυξανόμενο κόστος που προκύπτει για τη startup προέρχεται από τη συμμόρφωση στους ρυθμιστικούς κανόνες. Όπως σημειώνει η εταιρία έχει προχωρήσει το τελευταίο διάστημα σε παραχωρήσεις σε αγορές όλου του κόσμου, περιλαμβανομένου του Λονδίνου, της δεύτερης μεγαλύτερης αγοράς της, αλλά και του Άμστερνταμ, της δέκατης μεγαλύτερης αγοράς σε όρους αριθμών συνεργασιών με καταλύματα.
Οι αρχές σε πολλές πόλεις έχουν εκφράσει παράπονα πως η Airbnb «κάνει τα στραβά μάτια», όταν ένας σπιτονοικοκύρης παραβιάζει τον κανόνα των 90 διανυκτερεύσεων και ότι η δημοτικότητα της εταιρίας περιορίζει την προσφορά στη μακροπρόθεσμη μίσθωση. Στο μεταξύ, η αυστηρότερη στάση από την πλευρά των ρυθμιστικών αρχών ήρθε αφότου ξεχωριστή έρευνα των FT αποκάλυψε ότι περίπου το ένα τρίτο της εξοικονόμησης που προσφέρει η Airbnb στους ταξιδιώτες προκύπτει από φορολογικά προνόμια που σχετίζονται με το επιχειρηματικό της μοντέλο.
Όπως επισημαίνει η εφημερίδα, πολλές πόλεις επιθυμούν να επιλύσουν το πρόβλημα αυτό του ανταγωνισμού. Η Airbnb αρνείται να γνωστοποιήσει το πόσες ακριβώς συνεργασίες της θα επηρεαστούν από την αυστηρότερη επιβολή του κανονισμού των 90 διανυκτερεύσεων, αν και είπε πως η πλειονότητα των ιδιοκτητών δεν θα επηρεαστεί. Στη Νέα Υόρκη, πάντως, παρόμοιες κινήσεις στην προσπάθεια συμμόρφωσης έχουν κοστίσει το 7% των συνεργασιών της με καταλύματα.